300 millionar avspelingar og titusenvis av tilhøyrarar kvar veke – det er eit tal som for eit par tiår sidan vart rekna som urøynleg for eit band som song på eit norsk bygdemål. No stend Rotlaus der, etter elleve år på vegen, som eit av dei største musikalske fyrtårni i Noreg.
Bandet frå Sogn hev teke steget frå lokale bygdafestar til dei store konsertscenone, og dei hev gjort det med ein musikalsk stil som er rotfesta i den norske folkemusikktradisjonen. Det er ikkje berre melodiane som fangar; det er like mykje ordi. Rotlaus syng på eit mål som kling av heim, av fjord og fjell, av kvardagslivet til folket langs vestlandskysten. Det er eit språk som er nært knytt til den munnlege forteljartradisjonen, og som ber med seg ei soge utyver dei engelske klisjéane som lenge hev dominert popmusikken.
Dette er ei påminning um noko som er lett å gløyma i ei tid med straumetenester og globale plattformer: det lokale og det nære hev ein heilt serskild kraft. Dei 300 millionane avspelingane er ikkje berre eit tal; dei er vitnemål um at lyttarane søkjer noko ekte, noko som talar til deira eigen identitet. At eit norskspråkleg band kann nå slike høgder utan å syngja på engelsk, er ein siger for det språklege mangfaldet og for den norske folkesjela.
Det er òg eit prov på at det ikkje finst nokor motsetnad millom det tradisjonelle og det moderne. Rotlaus spelar ikkje berre på gamle minne; dei skapar ny musikk for samtidi, med tekst og tone som talar til unge og elder like mykje. Dei hev bygt seg eit publikum som kjem att og att, og som fyller dei store hallane landet rundt.
I ei tid der mykje tyder på at dialektane vert svekte i det offentlege romet, stend Rotlaus fram som eit levande døme på at målforma enno hev si plass. Det er lett å verta motlaus yver språkskifte og tap av lokale uttrykk, men når titusenvis samlar seg kvar veke og syng med på songar på sitt eige mål, so er det von i det. Framtidi for den norske folketonen er ikkje berre tryggja; ho blømer.
Dette er det store ved Rotlaus: dei hev gjort det urådlege rådand. Dei hev synt at vegen til det store publikumet ikkje alltid går gjenom dei internasjonale språka, men at dei djupaste røtene ofte gjev den rikaste frukti.
Kjelde: NRK
Leave a Reply