Emne: Teknologi

Apple knuste 5 200 milliardar kronor – passerte historisk milepåle.

Fem tusen milliardar dollar – eit tal so veldugt at det er vandt å fatta. No hev Apple-selskapet, som aller fyrste børsnoterte verksemd i verdi, streifa denne grensa, om enn berre for ein stutt time på børsen i New York.

Milepålen kom på ein vanleg tysdag, då aksjen steg til 342,89 dollar og lyfte den samla børsverdien yver den historiske toppen. Dermed er Apple på nytt det høgst verdsette selskapet, framum Nvidia, og vinningane so langt i år er på heile 24 prosent. Men slike tal fortel ikkje heile soga. Dei peikar utyver reknearket og inn i eit langt og spanande samspel millom menneskjeleg skapartrong og daglegdagse gjeremål.

Soga um Apple tok til so smått i 1980, då selskapet vart børsnotert med ein verdi på 1,8 milliardar dollar. Fire tiår seinare er biletet eit heilt anna: i 2018 passerte dei 1000 milliardar, i 2020 2000 milliardar, og i 2022 3000 milliardar. No er talet dobla frå den gongen. Det er ein vokster som minner um at teknologien ikkje stend stille, og at nyvinningar kann slå rot i eit vanleg heim, ja, i lomma på folk flest.

Mange vil undrast kva som eigentleg hev drive aksjen uppover dei siste månadene. Det er ikkje berre voner um kunstig intelligens, men òg eit solid sal av iPhone, eit nytt leasing-program i lag med den svenske betalingstenesta Klarna, og ei prisjustering på fleire produkt – men ikkje på sjølve telefonen. Dette siste er eit lite men talande poeng: medan anna utstyr hev vorte noko dyrare, er inngangsporten til det digitale livet halden stabil, og soleis held ein døri open for mange fleire. Det er klokskap som ikkje berre gagnar aksjonærar, men òg den vanlege brukaren.

For alle som set pris på nynorsk i kvardagen, er det verd å merka seg at Apple utanum børsuro og kvartalsrapportar hev synt språket vårt vørdnad. Både på iPhone, iPad og Mac hev ein i årevis kunna velja nynorsk som systemspråk, slik at knappar, meldingar og rettelister talar til brukaren på eit mål som kjennest heimleg. Det er ikkje småtteri for eit språk som ynskjer å leva med i den digitale tidsalderen.

Denne historiske verditoppen er difor meir enn eit tal på ei børsskjerm. Han er eit vitnemål um at langhug og hugnadsarbeid kann bera frukt langt utyver dei einskilde produkta – at det store og det nære kann ganga hand i hand. Med røter i ein garasje i California hev Apple vorte ein fylgjesvein for millionar av menneske, og samstundes er selskapet ei påminning um at teknologisk framsteg ikkje treng gløyma det små og kulturelt verdfulle. Morgondagen vil syna kvar aksjen endar, men den djupare soga er alt skrivi inn i dei liva som vert rikare, kvardag for kvardag.

Kjelde: ITavisen

July 28, 2026
Oppdaga KI-kopi av seg sjølv: – Føltest litt ekkelt og håplaust

Ei menneskjerøyst er ikkje berre ei rekkje ljodbylgjer. Ho ber med seg livsrøynsle, målføre og ein eigenarta klang som ingen maskin kann etterlikna fullt ut. Dette vart smerta klårt for artisten Eirunn då ho nyleg fann ein falsk profil av seg sjølv på Spotify, skapt av kunstig intelligens – utan samtykke, utan sjel.

Likevel er det ikkje maktesløysa som sit att etter denne hendingi. Tvert um kveikjer ho ein naudsynleg samtale um kva som er verkeleg verdfullt i ei digital tid, og um den veksande vørdnaden for den menneskjelege skaparkrafti. At ei enkelt artist si uppleving av å verta kopiert so brutalt kann setja ein heil industri i rørsle, syner at dei ekte røystene enno hev makt.

Spotify hev skjerpa reglane sine, og det er ei lita, men langtfrå uviktig påminning um at plattformene lyda eit uventa ansvar når folk seier klårt ifrå. Den kunstige intelligensen som skapte avataren, fekk ikkje siste ordet. I staden opna hendingi eit rom for ettertanke kring digital identitet og retten til sitt eige uttrykk.

Det er freistande å draga liner attende til den tida då norsk visetradisjon var på sitt mest levande, og kvar einaste tone var bunden til ein framførar som gav songen liv gjennom si eigi røyst. Ei innspela vise på eit voksrull eller eit noteblad kunne aldri erstatta den menneskjelege nærværet i stova. På same vis kann ikkje ein algoritmeskapt avatar fanga det som ligg i eit menneskjes uttrykk – det som gjer at ein lyttar ikkje berre høyrer ordi, men kjenner dei.

Difor er det von i det som hende. Når ei enkelt artist si vonde røynsle kann skapa ringverknader som tvingar store teknologiselskap til å tenkja seg um, er det eit merke på at det ekte enno hev ei sterk røyst. I den aukande stormen av syntetisk innhald vert den sanne tonen verdfullare enn nokon gong. Kvar gong nokon peikar på kopien, stig den verkelege songen klårare fram.

Kjelde: NRK

July 28, 2026
NVIDIA utvidar Jetson Thor-serien med edge AI-modulane T3000 og T2000.

865 FP4 TFLOPS på ein krets som dekkjer ei handflata – for få år sidan lydde det som ei framand visjon. No er det eit konkret produkt frå NVIDIA, og det varslar eit skifte som flytter den tunge intelligensen ut or skydatanleggi og beint inn i maskinene som arbeider ikring oss.

Dei to nye medlemene av Jetson Thor-familien, T3000 og T2000, byggjer på Blackwood-arkitekturen og syner ei utvikling som minner um den gongen datamaskini gjekk frå å fylla eit rom til å verta ei personleg eige. T3000 gjev upp til 865 FP4 TFLOPS i AI-reknekraft – so mykje at han jamvel kann måla seg med den større T5000 på multimodale oppgåver som store språkmodellar, visuell forståing og verdsmodellar. Men han gjer det i ein fysisk pakke som berre er halvparten so stor og med vesentleg lågare straumforbruk. For ein utviklar som skal ha avanserte evolusjonssteg inn i ein liten autonom robot, er dette eit høve til å sleppa den tunge skybindingi og i staden gjeva maskinen ein egen, lokal tanke.

Samstundes kjem IGX T3000-utgåva, som er bygd for tryggingskritiske industrielle miljø og hev innebygd funksjonell tryggleik med støtte for NVIDIA Halos for Robotics. Dette peikar mot fabrikkgolv og logistikksentralar der menneske og maskiner arbeider side um side, og der kvar handledd må iverksetjast utan mistyding.

Systermodulen T2000 tek steget endå lenger ned i pris og straumsnivå, med 400 FP4 TFLOPS og 16 GB minne. Han er tenkt for autonome mobile robotar, industrielle manipulatorar, visuelle AI-agentar og intelligente transportsystem. Slik spenner portefølja no frå 70 TOPS til upp mot 2 000 TFLOPS – eit tal som for nokre år sidan var utenkjeleg utanfor dei største datasentra.

Det mest lærerike i kunngjeringi er likevel ikkje berre den rå krafti, men programvara som fylgjer med. Dei nye Jetson agent skills-automatiseringane let utviklarar setja opp og finstemma minneforbruk på tvers av både Jetson Thor- og Jetson Orin-plattformane. Det er ein jobb som tidlegare kravde møysammeleg handtun, men som no vert gjord av AI-verktøy – med den fylgja at fleire verksemder, millom dei Agile Robots, UBTech og NoTraffic, hev klart å flytta programma sine over på billegare og mindre minnekonfigurasjonar utan å tapa funksjonalitet. Dette er ein stille revolusjon i programvareutviklingi: maskinvara vert ikkje berre mindre av fysiske framsteg, men av at koda lærer seg å nytta kvar byte med omhug.

Kronen på verket er Cosmos 3 Edge, ein verdsmodell med fire milliardar parameter som er finstemd for Jetson Thor. Han gjer seg ikkje avhengig av skyi, men køyrer sceneoppfatning, resonnement og handlingsgenerering direkte på einingi – eit avgjerande steg mot robotar som kann skyna umgjevnadene sine i sanntid og handla deretter, anten det gjeld ein drone som skal inspisera ei kraftline eller ein undervassfarkost som skal reinsa opphav i ein fjord.

Utviklingi ber bod um ei framtid der intelligensen sit ute i kanten av nettet, hjå maskinene sjølve, og ikkje er avhengig av ein fjern hjerne i eit datasentrum. For norske teknologimiljø, som ofte hev store avstandar og trong til robuste, sjølvstendige system, opnar dette dører. Det er ikkje lenger so at den djupaste AI-en krev eit budsjett på millionar; ein liten modul som får plass i handflata kann no gjeva ein robot en sjølvstendig vurderingsevne. Morgondagens gründerar og maskinbyggjarar fær med slike verkty eit heilt anna utgangspunkt enn dei som bygde den fyrste bølgja av automasjon.

Kjelde: eeNews Europe

July 28, 2026
Siemens fremjar sjølvverifiserande KI for EDA

Å redusera tidsbruken for karakterisering med meir enn tidobling – og samstundes kutta kostnaden til AI-reknekraft med faktor fem til ti – høyrest ikkje ut som småjusteringar i eit programvarehjørne. Det er tal som vitnar um eit skifte i sjølve tillitsforholdet millom maskin og menneskje i den mest presisjonskrevjande av all ingeniørkunst: utformingi av databrikkor.

Siemens og NVIDIA utvider no samarbeidet sitt for å skapa sjølvverifiserande AI-agenter til elektronikkdesign. Det nye er ikkje at kunstig intelligens hjelper til med flising av kode eller utlegg av leidningar. Det nye er at agentane sjølve, under lange og samansette arbeidsløp, jamt og trutt kontrollerer sine eigne avgjerder mot fysikkbaserte ingeniørverkty som hev vore gullstandard i tiår. Dei gjet ikkje. Dei reknar, testar og stadfestar. Ein kann segja at AI-en fær ein indre byggmeister som aldri trøyttnar av å dobbeltsjekka arbeidet.

Dette er eit framsteg som talar inn i den eldste av alle ingeniørdygder: truverde. Det er lett å la seg blenda av farten til autonome system, men i ein verden der chip-arkitekturane veks i kompleksitet med tredimensjonal stabling og nye nanometerskala, er det ikkje snøggleik åleine som tel. Det som verkeleg gleder, er at sjølvstendet til maskinen ikkje vert bygt på laus grunn, men på dei same faste prinsippa som røynsla åt ein heil generasjon kretskort-ingeniørar kviler på. Det er som å sjå ein yngre handverkar som endå kann alle triksi, men samstundes hev gleda av å lata sveinen kontrollmåla kvar einaste kveld.

For fagfolki kring um i verdi, frå minnedesignarane i STMicroelectronics til utviklarane av spesialiserte AI-modellar, opnar dette døri til ei ny rolle. Ingeniøren vert meir rettleiar og strateg, mindre endelaus feilsøkjar. Når verifisering, som i dag kann sluka upp mot 70 prosent av innsatsen i ein brikkeutviklingsprosess, delvis vert overlaten ein agent som både tenkjer og kontrollerer, vert tid frigjord til det som verkeleg skaper framsteg: kreativ problemløysing. Og kvar vika som sparast, er ei vika meir til å finna på noko nytt.

Det er heller ikkje uråd å sjå ei linje attende i soga. Skal ein byggja ein katedral, må steinhoggaren sjølv eiga både evna og viljen til å vurdera om blokki held mål. No fær den elektroniske tidsalders byggmeistrar ein digital svein med same medvetne. Det er ikkje lenger berre snakk um å gjera det lettare å konstruera brikkor. Det er snakk um å gjera det klokare – og tryggjare. Dei sjølvverifiserande AI-agendane er på veg til å verta ein av dei stille, men avgjerande umveltingane i industrien. Og det er eit framsteg som jamvel den mest tvisynte kann gle seg yver.

Kjelde: eeNews Europe

July 28, 2026
VDC finn at minnetrygge språk kuttar programvarekostnadar.

80 av 100 SPARK-utviklarar melder at prosjekta deira er fyre tidsplanen. Det er ikkje eit synfaring, men eit konkret tal frå ei fersk VDC Strategy-rapport som kastar ljos over ei stille umvelting i programvareverdi. Det er ei røyst som fortel at valet av programmeringsspråk ikkje berre er eit spursmål um smak, men ein avgjerande faktor for både kostnad, tryggleik og framdrift.

Rapporten byggjer på svar frå meir enn 500 tekniske leiarar i bransjor som bilindustri, luftfart, energi og medisinsk utstyr. Over 70 prosent av prosjekti lyt fylgja strenge tryggingsstandardar, og meir enn 55 prosent hev sanntidskrav. Det er i dette krevjande landskapet at dei minnistrygge språki Ada, SPARK og Rust no syner sin styrke.

Ada hev dobla bruken sin på dei tvo siste tiåri, og 69 prosent av Ada-prosjekti ligg fyre tidsskjemaet — mot berre 15 prosent for C. SPARK, ein formelt analyserbar avleggjar av Ada, toppar lista med 80 prosent. Og Rust, det nye språket som Noreg og hev teke til seg i offentlege IT-satsingar, er på veg inn med full tyngd. Det vert venta at bruken tredoblast dei næste tre åri.

Korleis fær dei dette til? Det er ikkje magi, men eit spursmål um å byggja inn tryggleiken i sjølve språket. Ada nyttar sterk typing og språkdetaljar som gjer systemi deterministiske. SPARK lèt utviklarane prova matematisk at visse feil ikkje kann henda. Rust stengjer ute minnefeil med strenge eigarskapsreglar som vert granska under kompileringi. Dette er ikkje berre akademisk fagre ord; det gjev seg utslag i pengar og tid.

Med ei årleg utviklarløn på 130 000 dollar reikar rapporten ut at kostnaden for å retta feil i eit C-prosjekt over sju år er 127 400 dollar, mot 62 790 for Ada og heile 30 030 for SPARK. Rust ligg på 106 015 dollar — monaleg billegare enn C, men ikkje so langt frå C++. Skilnadene er store, og dei syner at dei språki som tek minnistryggleiken på største alvor, gjev dei største innsparingane i lengdi.

Desse tala fær ekstra tyngd når ein veit at meir enn halvparten av utviklarane no ventar meir AI-generert kode i neste prosjekt. Denne koden kann vera vanskeleg å etterprøva, og rapporterte tryggings- og standardbekymringar er utbreidde. Her vert minnistrygge språk ein slags garanti: dei reduserer prøvingsbyrdi og gjev rom for å stola meir på det maskinskapte. Brukarane av slike språk sette då og 17,3 prosent av prosjektkostnadene til analyse og AI, mot 10,6 prosent for C-prosjekt – eit teikn på at dei flyttar innsatsen mot meir framtidsretta arbeid.

Det er lett å verta freista av raske løysingar og kjende stigar, men denne rapporten er eit døme på at det løner seg å velja med umhug. Det minner um dei gamle treskjerarane som valde emne med ettertanke; ein skrøpeleg bjelke kann kosta mange gonger meir i vedlikehald og våde.

For norsk teknologibransje, som hev sterke miljø innan flyelektronikk, maritim tryggleik og energisystem, er bodskapen klår: dei språki som vaktar minnet, vaktar og kvaliteten og økonomien. Og kanskje ligg den største gleda i at dette ikkje er ein trong mot reine akademiske ideal, men eit sjakk for betre arbeidsdagar — der utviklarane slepp å grava etter skjulte peikarfeil og i staden kann konsentrera seg um å skapa noko nytt.

No er det upp til kvar einskild organisasjon å la denne kunnskapen setja spor. Men tala talar for seg sjølve, og dei fortel at det er grunn til optimisme. Ein gamal visdom segjer at den som sparer på skillingen, ofte hev mykje å vinna på å tenkja lenger. Det ser ut til at programvareverdi er i ferd med å læra seg nett denne leksen.

Kjelde: eeNews Europe

July 28, 2026
IBM kjøper HRL for å utvida kvantevegkartet

Kann samansmeltinga av to ulike kvantestrategiar verta det som til slutt gjev oss den nyttige kvantedatamaskinen? Det er spursmålet som ligg i lufti når det no vert kjent at IBM hev skrive under ei bindande avtale um å kaupa HRL Laboratories, ein amerikansk forskingsinstitusjon med meir enn sytti års soge bak seg.

Med oppkjøpet fær IBM tilgang til eit heilt nytt sett med teknologiske byggjesteinar – ikkje minst djup innsikt i silisiu-spinn-kvantebitar, kvantesansing og avanserte materialar. HRL, som til no hev vore eigd i lag av Boeing og General Motors, hev bygt seg eit solid ord på seg i denne nisjen. Men i staden for å velja vekk sine eigne superleiande krinsar, legg IBM no dei to teknologiane side um side. Båe nyttar avanserte silisiu-produksjonsmetodar, og saman kann dei gje eit breiare grunnlag for å skalera upp framtidige kvanteprosessorar.

Det er denne kombinasjonstanken som gjer nyhendet so interessant. Ofte vert kappløypet um kvantedatamaskinen framstilt som ein strid millom ulike plattformer – den eine skal vinna, dei andre tapa. Her ser ein i staden eit stort selskap som tek inn over seg at vegen fram kann krevja fleire ulike reiskapar. HRL hev i årevis arbeidt med å byggja kvantebitar som kann framstillast med same presisjon som silisiu-brikker i vanleg elektronikkproduksjon. Denne kunnskapen kann no flyta saman med IBM si eiga lange røynsle med superleiing, kryogenikk og styreelektronikk – alt samla under eitt tak.

Dei menneskjelege kreftene bak teknologien er det og verdt å merka seg. Jay Gambetta, IBM sin forskingsdirektør, talar varmt um HRL-laget og understrekar at deira breide portefylje vil styrkja den langsiktige planen mot storskala, feiltolerante kvantedatamaskinar. Og HRL sin leiar, Rob Vasquez, ser inn i eit selskap med «industrileiing og talent i verdsklasse». Det er ei von um at felles innsats kann gje gjennomslag for noko som i dag verkar utenkjeleg. Framtidsplanane er alt lagde: Starling-systemet skal stå ferdig i 2029, og det enno mektigare Blue Jay fylgjer midt i 2030-åri. Attåt dette kjem Anderon, ein spesialisert kvantebrikkefabrikk som skal tryggja skalerbar produksjon.

Fleire stader i samfunnet kann draga nytte av framsteg her – frå livsvitskap og navigasjon til meir nøyaktige sensorar i forsvars- og vitskapsarbeid. Det er kanskje ikkje det mest synlege oppkjøpet, men det er eit av dei som peikar framover med stille, målmedviten optimisme. Når kunnskapsrike hender vert knytte saman på tvers av fag og firma, skjer det noko varig. I ei tid der teknologien ofte vert møtt med uro, er det gledeleg å sjå korleis langsiktig grunnforsking og industriell tyngd kann møtast for å byggja noko nytt – bit for bit, kvantebit for kvantebit.

Kjelde: eeNews Europe

July 28, 2026
Utfordrar FINN.no

Det er ikkje lenger dei store husi med millionbudsjett som eig framtidi. Ein einskild utviklar med ei god idé og ein vilje til å byggja noko nytt kann no setja sinn eigen dagsorden. Det norske bruktmarknaden fær nett no ein slik vitamininnsprøyting, og det er noko djupt tiltalande ved at det kjem frå ein som slett ikkje hev ei hærskare av teknikarar bak seg, men berre si eigi arbeidskraft og eit ynskje um meir rettferdig konkurranse.

Den nye marknadsplassen TASS er ikkje ein freistnad på å kopiera det som alt finst. Her er det gratis for privatpersonar å leggja ut annonser, og kunstig intelligens hjelper brukaren med å skriva betre tekstar, fylla ut det som elles er slitsame småsteg og til og med kjenna att gjenstandar ut frå eit einaste bilæte. Tanken er ikkje å erstatta menneskje, men å gje enkeltpersonar eit betre reiskap til å nå fram med det dei vil selja. Når tilliti er den mest kostbare valutaen på ein kvart digital torgstad, er slike smarte hjelparar reint gull verde.

Mykje av krafti i dette framstøyten ligg nett i korleis plattformi tek upp att gamle dygder i ny ham. Det sosiale er ikkje ein ettertanke her – brukarane skal kunna fylgja kvarandre, byggja tillit yver tid og på den måten skapa eit lite samfunn kring sine handlar. Det minner um dei gamle bytjedagane på kaien eller i kyrkjebakken, der folk kjende den dei handla med, og der eit godt ord var meir verdt enn nokon kontrakt. Berre no er treffpunktet ein straum av aktivitet i ein digital aktivitetsstraum, og tilliti vert bygd upp ved at maskineri i bakgrunnen syter for at svindel og falske annonser ikkje fær grobotn.

Noko av det mest lovande er at grunnleggjaren sjølv ikkje ser på denne lanseringi som eit endeleg produkt, men som ein levande organisme som skal veksa. Han snakkar um eit ope økosystem, um å kopla på frakthelparar som Bring og HeltHjem når tidi er mogen, og um å gje næringsdrivande nye avtaleformer medan privatannonsane held fram med å vera kostnadsfrie. Det er ein tankegang som set brukaren fyrst, og som byggjer kraft nedanfrå, ikkje ovanfrå.

Det er klärt at vegen fram enno er lang, og at nettverkseffekten til etablerte kjemper er ei veldig tyngd å røra ved. Likevel er det noko friskt ved at nokon tør byrja med eit par hundre registrerte brukarar og ein open, ljos idé, heller enn å venta på at alt skal vera fullkomi. For i denne tidi, der meir og meir av verdiane våre flytter seg inn i digitale rom, er det avgjerande at ikkje all innovasjon kjem frå dei same få tårni i hovudstaden. Det er eit gledelegt teikn når ei røyst frå ein annan kant segjer: me vil ikkje berre ha fleire val, me vil ha betre val, klokare val, og ein stad der det enkle og menneskjelege fær råda.

Kjelde: ITavisen

July 28, 2026
Microchip lanserer VectorBlox 3.0 SDK for FPGA-basert AI.

Eit null er ingenting – ein tome i rekkja, eit stengt rom i minnet. Men i den nye kvardagen for kunstig intelligens er det nett dei tause nulle som skapar underet: dei vert snøggaste farvegen til ein klokare, meir sparsam maskinlæring. Det er ikkje lenger sjølvsagt at ein KI-modell må tyggja seg gjenom heile talmaterialet for kvar einaste avgjerd; no kann programvara lata deim liggja, som ein bonde lèt kvisten vera når han hentar ved.

Dette er kjernen i den nye versjonen av Microchip sitt VectorBlox-utviklingssett, lansert som versjon 3.0 og gjort gratis tilgjengeleg for utviklarar yver heile kloten. Saman med CoreVectorBlox-IP-en gjev det ei full verktøykasse for å optimera, kompilera og setja i verk modellar for konvolusjonelle nevrale nettverk på PolarFire FPGA- og SoC-einingar. Fyrste gongen ein slik chip frå Microchip kom på marknaden, var det som eit nisjeverktøy for romfart og forsvar; no peikar det stadig meir mot alt frå smarte kamera i tunnelar til sanntidsanalyse av havstraumar.

Det store nyhendet i versjon 3.0 er støtta for såkalla «sparsame nevrale nettverk» – nettverk som hoppar yver alle rekneoperasjonar der vekti er null. I praksis tyder det at maskinen slepp å sløsa med transistorane sine, og dermed både reknar raskare og dreg mindre straum. For eit røynslefelt som kantintelligens – kunstig intelligens ute på kanten av nettverket, der ein ofte ikkje hev meir kraft til rådvelde enn eit par watt – er dette eit formalverk som kann forvandla ein klumpete kloss til ein dansar.

Allereie svevar døme på teknologien yver hovudet vårt. Den italienske satellitten AI-eXpress-1, send opp i 2025, hev brukt VectorBlox-akselerasjon på ein PolarFire SoC for å vinna ut objektgjenkjenning og semantisk sceneanalyse med lita forseinking frå jordobservasjonssystemet sitt. Det er ikkje lenger berre tale um å senda rådata ned til bakken; intelligensen sit ombord og skapar handlingsretta informasjon på fleire hundre kilometers avstand. Og selskapet AIKO hev validert sin programvarepakke clear_CHARLES for skydeteksjon og skipsobservasjon på same plattform, noko som let romskip taka sjølvstendige avgjerder i sanntid. Strålefastleik, trygg oppstarting og vern mot manipulering er bygde inn i krinsen frå grunnen av, eit frampeik mot ein ny mannsalder av romfart der utstyret ikkje lenger er passasjer, men aktiv deltakar.

Det er freistande å sjå slik ingeniørkunst som noko framandt for norsk lynne, men snarare er det eit framhald av den gamle sparsemdi som er innprenta i målet vårt. Ordet «sparsam» finst i alle målføre frå Agder til Finnmark, og sjølv i ei tid med overflod hev mange teke med seg vanen med å ikkje la maten forgå og ikkje elda for kråkone. Nett same huglaget – å ikkje sløsa – sit i det å skipa eit nevralt nettverk som glepp unødigs rekning. Det er eit tankevekkjande møte millom tradisjonell norsk klokskap og metoder i verdklasse frå elektronikkindustrien.

Difor er det òg verd ein smil at Microchip gjev burt heile utviklingssettet utan kostnad. I eit land som Noreg, der gründerar i dalstroki ofte sit med ljose idéar men små budsjett, kann ei slik storsinn gjerne utløysa dei neste lupefunni. PolarFire-krinsen er reprogrammerbar, ikkje frossen i silisium; det er som å ha ei tønnestove i staden for eit ferdig hus, og med smart programvare kann same krinsen tena fyrst som eit auge for ein autonom ferje og seinare som kvalhaldsovervaking på fiskevatn.

Silisiumet talar ikkje sjølv, men det syng når ein gjev det frie tøylar. Lanseringi av VectorBlox 3.0 er eit nytt vers på visa um at framgang ikkje alltid må byggjast på større maskinar, men på klokare bruk av den maskinkrafti me alt hev. Det er ein morgondag der nulle ikkje er inkje, men eit av dei mest miskunnsame sparetiltak naturen hev å by på.

Kjelde: eeNews Europe

July 27, 2026
Er ultrabreie den nye trenden?

16:10 – to små tal som kann endra heile smarttelefonopplevingi. For over ti år sidan var telefonane breiare og minte meir um små tavler. So kom eit kappløp um å pressa mest mogelegt skjerm inn i ei handvenleg høgd, og resultatet vart lange, smale panel på 20:9 eller meir. No kjem ein motrørsle, og ho er so mykje meir spennande enn dei sedvanlege oppgraderingane i prosessorkraft og kamerapikslar. Huawei er på veg med Nova X, ein heilt vanleg smarttelefon, men med eit uvanleg breidt 16:10-lerret. Det er ikkje ein brettemodell, og nett det gjer nyhendet so uppløftande.

Her talar ein ikkje berre um ei dyr nisjeløysing, men um ei mogeleg ny hovudstrøyming. Fleire produsentar fylgjer alt med. Oppo skal ha planar for eit liknande format i 2027, og Samsung pønsar på breiare former for dei samanleggbare borni sine. Jamvel Apple hev rykte kring ei breiare iPhone. Det er som um heile industrien samstundes hev innsett at dei avlange glasi ikkje er den einaste vegen fram.

Kva er det då som gjer 16:10 so tiltalande? For det fyrste byd det på eit romslegare lerret for auge og fingrar. Spel og film fær meir luft, og tastaturet vert mindre trongt. Men den djupare gleda ligg i noko enklare: formatet likjest ei oppslått bok, eit skrivehefte, ei gammal dagbok. Desse formene hev fylgt menneskja i mannsaldrar, og dei gjev ei naturleg ro som dei høge, smale rutone sjeldan byd på.

Nova X kjem i to utgåvor. Den rimelegaste fær eit batteri på yver 7000 mAh – eit tal som fær ein til å tenkja på dagar, ikkje timar, millom kvar lading. Toppmodellen fær ein Kirin 9020S-prosessor, trippelkamera med periskop-telelinsa og trådlaus lading. Det er ikkje berre ein brei skjerm; det er ein fullvaksen telefon som tek formatet på alvor.

Sjølvsagt melder spursmålet seg: vert han for brei for ei hand? Truleg, men det er kanskje ikkje so farleg. Ein telefon som innbyr til å haldast med båe hender, kann faktisk få folk til å stogga litt upp, lesa meir medvitne og spela meir fokusert. I ei tid der dei fleste skrollar tankelaust med ein tommel, kann ei liti motrørsle vera sundt.

Og nett her ligg noko stort. Mobilmarknaden hev lenge sakna verkeleg nytenking. No kjem ei frisk strøyming frå aust som ikkje berre kopierer, men utfordrar. Det er for tidleg å segja um 16:10 vert den nye normalen, men sjølve viljen til å prøva noko anna er ein siger i seg sjølv. Kanskje sit ein i sofaen um eit par år med ein telefon som minner meir um ei god bok enn um ein fjernkontroll – og smiler ved tanken på kor langt teknologiutviklingi hev kome.

Kjelde: ITavisen

July 27, 2026
Amazon ynskjer å endra verdi før Spacelink gjer det, og dei har med seg Apple.

5105 satellittar, fordelt på fem ulike lag kring jordi, skal snart gjera det mogelegt å senda meldingar og ringja heim frå dei mest avsides dalstroki i landet – utan ein einaste mobilmast i sikte. Det er eit dristig tal, men endå meir slåande er kva slags krefter som no bind seg saman for å få det til. Amazon og Apple, to av de største teknologiverksemdene i verdi, er ikkje lenger berre konkurrentar i butikkhyllor og programvare. Dei skaper no ein ny infrastruktur i verdsromet som kann knytja sjølv den mest einslege fjellstova til det store, globale samtaleromet.

Amazon Leo Direct-to-Device-nettverket, som nett er søkt løyve til hjå amerikanske styresmakter, byggjer på ei enkel, men radikal innsikt: at mobilsamband ikkje lenger treng vera noko som stig or bakken. Satellittane skal handsama data umbord og senda dei vidare med laser, slik at trafikken flyt snøgt og ubroten – jamvel når stormar rasar og fiberkablar slitnar. For Noreg, med si langstrekte kystline, tusundar av dalar og eit folkeferd som gjerne søkjer seg til fjellet, opnar dette dører som fyrr var attletne.

I fyrste umgang er det naudhjelp og tryggleik som stend i fokus. Tenesta skal gje stødde iPhone- og Apple Watch-modellar tilgjenge til naud-SOS, meldingar, stadfesting og vegsamband via satelitt – funksjonar som alt i dag hev berga liv i naudssituasjonar, men som no kann verta kvardagskostnadar for alle som bur eller ferdast utanfor dekte soner. Men perspektivet er langt vidare. Når 5105 himmellys vert sende i bane, vert det mogelegt å tenkja på fjernstyring av utstyr, sporing av køyretøy og ein heil flora av tingenetter i tome lend – utan å vera avhengige av at det stend ein sendar på den næraste nuten.

Det er ein tanke som vekkjer hugnad, ikkje minst i eit land der mange enno minnest korleis telefontråden ein gong batt avkrokar saman. Den gongen var det eit spursmål um stolpar og kopartråd. I dag er det strålar frå verdsromet. Det ligg ein djup optimisme i å sjå korleis teknologiske gigantar nyttar tyngdi si til å byggja bruer der andre ser hinder. Dei store selskapi tevlar, javisst – men tevlingi hev her teke form av eit kapplaup for å gje menneske betre reiskapar, ikkje berre for å dra større profitt.

Med Apple som sentral samarbeidspartnar og Globalstar-frekvensane på plass, peikar Amazon Leo-prosjektet mot 2028. Men sjølve visjonen er like mykje eit kulturuttrykk som eit teknologisk eitt. Det er draumen um at ingen skal vera avskorne, same kvar dei bur eller kor langt dei dreg. Det er ei moderne spegling av den gamle, norske eggjarkunsten: å hausta signal der ingen trudde dei fanst, og dela bodskap frå tind til tind. Slik vert ikkje satelittane berre metallkledde kretsarar – dei vert berarar av eit von.

Kjelde: ITavisen

July 27, 2026

Fylg oss: YouTube Telegram

Meld deg inn i Vestlandske Mållag

Andre prosjekt: Fjordgefluster.no Nordisches.se Maalmannen.no