Apple endrar måten ein handlar iPhone og Mac på.

Det er ikkje ofte ein ny salsmodell for mobilar og datamaskinar fær ein til å tenkja på det gamle skiftet millom handverk og pengar, men når det gjeld Apple sitt nye program som kjem 28. juli, er det eit døme på korleis gamle tankar um eigedom og bruksrett finn nye former. Her hev me ei ordning som meir minner um leiga av ein hest eller ei åkervogn i eldre tider enn um det moderne avdraget på ein kjøpekontrakt.

Det var ikkje so lenge sidan at ein for det meste kjøpte ein ting og åtte han til han fall frå kvarandre. I dag ser me at Apple med dette nye programmet fylgjer ein veg som alt er velkjend frå bilmarknaden: du betaler for bruk, ikkje for eigedom. Det er ei tyngd av historisk kontinuitet i dette, for i førindustriell tid var leiga av reiskap og husdyr ein vanleg måte å skaffa seg det som trongst, utan å binda heile formuen i eitt ting.

Det positive i denne soga er fyrst og fremst at det gjer fjøl og teknologisk framsteg lettare tilgjengeleg for folk flest. Når prisene på slikt utstyr stig, og Apple sjølv hev mått auka prisene i Japan med ti prosent, er det ein veg å lata folk få nyare maskineri utan å leggja ut heile summen på ein gong. Det er eit framsteg i praktisk høgskap, ei lempe som fær folket til å halda seg med godt verktøy utan å stupa i skuld.

Ein kann og leggja merke til at samarbeidet med Klarna viser ein ny måte å tenkja på millom store teknologiselskap og finansinstitusjonar. I staden for at Apple sjølv tek heile den økonomiske tyngdi, arbeider dei saman med ein tredjepart. Det er ei form for flokkens arbeid som minner um dei gamle handelslagi på Vestlandet, der fleire små krefter vart samla til eit sterkare heilt.

Det er rett nok ei kuriøs sak at Apple no stoggar det gamle iPhone Upgrade Program og den vanlege avbetalingsløysingi. Ein kunde som hev trivst med den ordningi, må no til å leggja seg um. Men endringi er ikkje utan gagn: den nye modellen ber ikkje med seg AppleCare+ automatisk, og det gjer at kvar einskild kann velja den trygdi som høver best for sin eigen pengepung og bruksmåte.

I ei verd der alt stadig vert dyrare, er ei løysing som dette ei von um at fleire kann halda seg med godt utstyr utan å få vanskar med hushaldi. Det er ei sak som fær hugen til å sjå lyst på framtidi, sjølv i ei brytningsrid der prisane stig og handelsformene skiftar.

Kjelde: ITavisen