Eit mellombels forbod mot KI-briller på offentlege stader er ikkje eit nei til ny teknologi. Det er eit teikn på at samfunnet tek eit vanskeleg spursmål på alvor, og vil finna ein veg der både nyskaping og tillit kann leva side um side.
Regjeringi vil setja ei slik mellombels grense for skular, sjukehus, kjøpesenter og parkar. Samstundes skal ei ekspertgruppe greida ut korleis ei varig, nasjonal regulering bør sjå ut. Det er ikkje eit totalforbod; teknologien skal ikkje leggjast død. Det er ein freistnad på å byggja eit regelverk som ikkje kjem halsande etter, men som veks fram saman med den nye kvardagen.
Dette er ikkje fyrste gongen samfunnet stend framfor slike spursmål. Då fotoapparatet vart kvardagsleg, vart det òg naudsynt å tala um kva for bilete ein kann ta av andre utan løyve. Då telefonen fekk kamera, kom dei same spursmåli upp att. No kjem brillene, og dei er meir stillferdige enn nokon gong. Det er nett dette styresmaktene vil møta med eit arbeid bygt på ettertanke og kunnskap, ikkje med ein brå reaksjon.
Det gledelege er ikkje berre at folk skal sleppa å kjenna seg overvaka. Det er at ein held fast på at skulegardar, sjukehusgangar og parkbenkar er sams rom der tillit hev ein eigen verdi. Ein skulegard der born leikar utan otte for at kvar rørsle vert fanga upp og lagra, er ikkje noko ein skal gjeva frå seg lett. Det same gjeld stova på sjukehuset og benken i parken. Desse stadene hev ein annan rytme enn skjermen, og den rytmen er verd å halda på.
Samstundes opnar ekspertgruppa for at KI-briller kann få si rolle i framtidi. Kanskje vil hjelpemiddel for blinde og svaksynte draga nytte av nett slik teknologi. Kanskje vil briller med KI gjera kvardagen lettare for mange, berre dei gode rammone er på plass. Det er ein sunn måte å møta nyskaping på: ikkje med redsle, men med nysgjerrigheit og klare grenser.
Difor er dette eit sjeldant døme på politikk som freistar å tenkja lengre enn til morgondagens avisforside. Det vert ikkje berre sagt kva som ikkje skal gjelda; det vert òg lagt til rette for å finna ut kva som bør gjelda. Ei slik framferd gjev rom for at teknologien kann verta ein tenar, ikkje ein herre, i dei romi der folk lever sine liv.
Noreg kann med dette visa at eit lite land ikkje treng vera sistemann til å ta i bruk nye verktøy. Det kann vera fyrstemann til å ta dei rette grepi samstundes, slik at fridom, tillit og teknologisk framsteg ikkje vert sett upp mot kvarandre, men fær veksa saman.
Kjelde: NRK