I 1802 drunkna Haavard Folkesson Hedde på veg til den store kjærleiken sin. Over to hundrad år seinare svingar gitarane i eit rockeband, og soga hans lever upp att i eit heilt nytt ljod. DirtPhunks hev no sleppt ei innspeling av «Håvard Hedde» der dei klæder folkevisa i stramme riff og eit tungt groove. Resultatet er ein liten påminning um at den norske folkemusikken ikkje er eit stykke støvut museumshistorie, men ein levande straum som berre ventar på nye røyster til å lata tonane renna.
Det er noko djupt gripande i korleis ei vise kann binda saman tider. Haavard Folkesson vart døypt 16. juli 1758 og livnærte seg som ferdamann i eit samfunn der vandringsmannen ofte var ein framand i bygdene. Då han døydde i 1802, var det knapt nokon som skreiv namnet hans ned i embetsbøker – og likevel tok munnlege soger vera på forteljingi. I 1853 dukka visa upp på prent i M.B. Landstads «Norske Folkeviser», og frå den stundi hev ho halde seg ved lag, gjenom songarar som hev bore melodien frå led til led. No er stafettpinnen kasta vidare ut til eit rockeband, og det er ein siger for sjølve tradishjonen.
For det er ikkje slik at folkemusikk er eit ferdig skrive kapittel som må vølast med silkehanskar. Tvert um: tradisjonsstoff lever berre so lenge nokon gjer noko nytt med det. Når DirtPhunks set sitt groove-preg på «Håvard Hedde» og blandar inn ein medley av andre norske klassikarar – frå folkeviser til Edvard Grieg – syner dei at det norske tonegarden ikkje er ei lukka bukt. Her er røter djupe nok til å tola både vreid gitar og bassgang. Som vokalisten i bandet, FH Baloo, hev sagt: Folkemusikken er eit felles eige, og ho vert halden i live av at folk spelar ho, uansett sjanger. Det er ei sanning so innlysande at ein kunne ynskja ho vart ropa ut i kvar musikkstove i landet.
Det er dessutan eit merkelegt samantreff – eller kanskje ikkje – at den dramatiske forteljingi um Haavard Hedde kler rocken so godt. Rocken hev alltid hatt ein flikk av det tragiske, det fatale, den store lengsla. Når ein so tenkjer på at denne unge mannen sette yver ein fjord og miste livet for kjærleiken, er det som um dei to uttrykksformene finn kvarandre tvers gjenom tidi. At bandet blandar inn andre kjende tonar, gjer innspelinga til ei norsk identitetsøyving: ein kann draga kjensel på ein Grieg-melodi, men samstundes vert ein minnt på at 1700-talet er nærare enn ein trur.
For vestlandsk målmann og folkemusikk-elskar er dette nyhendet ein liten skatt. Det viser at målreising og musikkreising hev same kjelde: ein respekt for det rotnorske, men utan frosen ærefrykt. Ei god folkevise er som ein gamal eikestokk – ho er sterk nok til at nye greiner kann skjota upp. Og når ein færøyar, ein døling eller ein sunnmøring høyrer «Håvard Hedde» på eit dansegolv med bass og trøkk, er det ikkje eit tap for tradisjonen; det er eit prov på at strekar frå 1802 framleis hev liv i seg.
So lat gitarane runga, og lat soga um Haavard Hedde segla frå radiostasjon til strøymetenester. Denne innspelinga er ikkje berre eit musikalsk kuriosum – ho er eit døme på korleis ein kann ta vare på det gamle ved å la det møta det nye. For sjølv den djupaste tragedie kann verta umgjort til dans, berre ein held motet og gitaren stemd.
Kjelde: Heavymetal.no
