Eit Ibsen-sitat kann opna dører som mange år med småprat ikkje fær upp. «Felles referansar er alt», stend det i den nye statusrapporten, og nett det er ei varm påminning um at språk og kultur er bruer, ikkje murar.
Rapporten syner at integreringi i Noreg gjeng i rett leid. Det er ikkje berre tal på sysselsetjing og språkkurs som fortel dette; det er dei små møti millom menneske. Den som vågar å bjoda på seg sjølv – dela ein song, eit dikt, eit sitat – fær ofte noko attende som ikkje kann målast i kroner.
Henrik Ibsen er ein av dei mest spela dramatikarane i heile verdi. At eit sitat frå hans verk kann skapa venskap, syner at litteraturen ikkje er avløyst av skjermen. Tvert um er han eit felles rom der framande kann møtast på like vilkår. Ibsen-sitatet er ein del av den norske ålmenningen, same kva målform ein nyttar, og nett difor kann det verka samlande. Denne arven er ikkje ny; norske samtalar hev alltid havt slike felles knaggar, frå eventyr til folkeviser. Det nye er at fleire fær del i dei.
Det mest vonfulle i rapporten er ikkje at nokon hev lært eit sitat utanåt, men at dei hev våga å bruka det i møte med andre. Det krev mot å stiga inn i ein ny kultur med sine eigne ord og assosiasjonar. Likevel viser røynslene at slikt mot vert lagt merke til. Ein liten felles referanse kann vera starten på ein lang samtale, eit bord der alle fær plass.
Slik vert integrering noko meir enn eit program. Det vert eit knippe små augeblikk der framandskap går yver til tillit. Når statusrapporten peikar på at utviklingi gjeng den rette vegen, er det difor grunn til å gle seg. Det er stille framsteg, men dei byggjer landet på ny.
Kjelde: NRK