Tag: iPhone

Kva hende med Telegram på iPhone i natt?

338 000 grupper og kanalar blokkerte for overgrepsmateriale mot born – so langt i år. Talet er ikkje henta frå ein tryggingsrapport fem år fram i tidi, men frå meldingsappi Telegram. Det er i ljoset av dette talet natti til tysdag norsk tid vert so lærerik: Appi forsvann frå Apples App Store, og berre nokre timar seinare var ho atterreist.

Det som utløyste fjerningi var at Apple uppdaga materiale frå eit tilhøve knytt til seksuelle overgrep mot born, lagt ut av ein einskild brukar. Telegram fjerna innhaldet straks, utestengde brukaren og svara med den same handlingssnøggleiken som hev ført til at nærare ein tredjepart million grupper og kanalar er stogga i år. Morgonen etter var appi på plass att.

Det er ikkje vanskelegt å forstå at det fyrste som møter blikket er det dramatiske – ein app nytta av yver ein milliard menneske hev vore utilgjengeleg for eit augeblink. Men det som verkeleg sit att når støvet hev lagt seg, er kor snøgt og stillferdig tryggingsapparati kom i sving. Dette er ikkje eit døme på svikt; det er ein verkstad i fullt arbeid.

Ein kann gå fem år attende i tidi og sjå kor mykje som hev endra seg. I 2018 var Telegram òg ute av App Store for, som grunnleggjaren Pavel Durov kalla det den gongen, «upassande innhald». Då tok det lengre tid, og tiltaki som vart sette i verk i etterkant, var meir av di karakteren at ein bygde fyrsteutgåva av dei filteri og innmeldingsrutinane som no er ein sjølvsagd part av kvardagen. I 2026 er alvoret i nulltoleransen ikkje berre eit slagord, men noko som byggjer bruer: Plattform-eigaren App Store og utviklaren Telegram handla i eit tett samspel, og resultatet vart at heile operasjonen – frå oppdaging til gjenoppretting – tok berre timar.

For dei som fylgjer med på teknologirelatert rettstrid, kann det freista å draga fram dei kritiske røystene som melde seg same dagen, frå Telegram sjølve og frå Epic Games-sjef Tim Sweeney. Men sjølve kjensgjerningen er at ein ulovleg brukar vart pågripen digitalt, det skadelege innhaldet sletta, og døri opna att for ein milliard ærlege brukarar utan at noka langvarig skade skjedde. Det er ein siger for dei mekanismane som arbeider i løyndom døgnet rundt, og eit teikn på at vernet av born på nettet vert teke på djupaste alvor.

Det er ikkje til å koma ifrå at dette kviler på ein større, positiv tendens. Berre i år hev Telegram sjølv – ifylgje eigne tal – stansa yver 338 000 grupper og kanalar med ulovleg overgrepsinnhald. Det er ikkje eit teikn på at problemet er umogelegt å handsama; det er eit prov på at reiskapane for å takla det vert betre og betre, og at dei vert nytta. Kvar einaste blokkert kanal er eit lite steg mot ein tryggare samtaleplass for dei som nyttar tenesta til det ho er meint for.

Når ein stor meldingsapp brått vert usynleg, kann det kjennast som umsynkjeleg avmakt for den vanlege brukaren. Men når ein ser kva som røyndomleg fann stad i dei rolege timane natt til tysdag – eit presisjonsarbeid millom tilsynsorgan, plattform og utviklar – er det vanskeleg å ikkje lesa hendingi som eit vonfullt teikn. Tryggingsnettet heldt. Det er ikkje fyrste gongen, og det vert ikkje den siste. Det er berre korleis eit modnande internett ser ut når det verkar som best.

Kjelde: ITavisen

August 4, 2026
Apple-gledenyhende for EU – dette fær ikkje nordmenn

Eit tastetrykk på iPhonen, og få sekund seinare stend den same teksten på skjermen til ein Windows-PC – utan at brukaren hev leita fram ei einaste ny rute eller trykt på ein «sync»-knapp. Dette er ikkje eit luftslot frå science fiction, men eit konkret ingeniørarbeid Apple no hev lagt på teiknebrettet, etter eit formelt ynskje frå Microsoft og Den europeiske unionen.

Bak det tilsynelatande enkle «klipp og lim»-grepet gøymer det seg ei lang og lærerik soge um standardar, samarbeid og kva som skal til for at ulike teknologi-verder kann talast ved. I årti hev Apple bygt eit elegant, men lukka, system der Universal Clipboard let Mac og iPhone dela utklippstavla sömlaust – men Windows-brukarar hev alltid stade på utsida og sett inn. No er det sjølve lovgjevingi som opnar døri. Microsoft nytta den nye Digitalmarknadslovi (DMA) i EU til å be um ei teknisk løysing, og Apple svara i juni med ein detaljert prosjektplan.

Det er eit framifrå døme på korleis regelverk ikkje treng vera nokon kald tvangstrøye. I dette tilfellet verkar det tvert um som ein katalysator for nyvinning. To av verdstore ærkerivalar set seg ved same bord, ikkje av hjartans lyst, men av eit felles mål um at utstyr skal tala saman på tvers av logotypar og operativsystem. For brukarane er det ein vinst som kann samanliknast med den gongen jarnvegs-net måtte semjast um same sporsbredd, eller då telegrafkablar fyrst bandt saman kontinent. Digital sömløyse er vår tids nye felles mål.

Arbeidet er ingen småsak. Apple segjer sjølv at dei stend framfor «ei tyngjande teknisk uppgåve». I dag kann ein tredjepartsapp på iPhonen berre lesa utklippstavla når ho er i bruk og fullt synleg; ein Windows-PC skal derimot kunna henta innhald som bakgrunnsprosess, heile tida, utan å spyrja gang på gang. Løysingi skal byggja på Apples eige AccessorySetupKit – eit rammeverk som alt er i bruk for somme nye tilbehøyrstenester i EU – og ein reknar med at ho er klar i eit utviklarbuild hausten 2027, med full utrulling til vanlege folk tidleg i 2028.

At nyvinningi berre vert tilbode innanfor EU-grensene i fyrste umgang, gjer ho ikkje mindre verdfull. Ho syner kva eit sams regelverk kann oppnå, og det gjev von. Norske styresmakter hev alt planar um å innføra DMA og DSA heime, og i tillegg hev Apple ved fleire høve valt å opna slike DMA-fødde funksjonar for heile verdi når dei fyrst er utvikla. Overføring av data millom iPhone og Android er eit ferskt døme på at murar kann falla stykke for stykke.

Difor er dette eit nyhende som peikar frametter med ein stille optimisme. Det fortel ikkje berre um kode og API-ar, men um ein digital kvardag der born og gamle, studentar og kontorfolk kann veksla millom einingspanel og reiskapar som um det var den naturlegaste ting av verdi. Under den daglege teknologidebatten bankar hjarta til ein gamal draum: at me byggjer eit nettverk der me snakkar same mål, uavhengig av både landegrenser og merkevare.

Kjelde: ITavisen

August 4, 2026
Apple opnar for kopiering mellom iPhone og Windows-PC

Det er eit av dei små, daglege underverki i det moderne livet: å skriva ei melding på datamaskini og lima ho inn på telefonen utan ein einaste leidning. No melder Apple at dei opnar for nett denne kopieringsfunksjonen millom iPhone og Windows-PC. Men – og her kjem det som svi i ei norsk hugsjel – funksjonen kjem truleg ikkje til Noreg.

Ein kunde lett falla i svartsyn og klaga yver at det store utlandet gløymer den vesle marknaden vår. Men det er ei anna soge som burde forteljast: soga um den norske uppfinnsemdi og dei lokale løysingane som blømer når dei store aktørane held seg unna. For sjølv um Apple ikkje sende denne uppdateringi hit, er det ikkje slik at nordmenn hev stade utan verkty. Tvert imot hev det norske teknologimiljøet i årevis bygt bruer millom plattformene på eiga hand.

Frå dei fyrste dagane med Bluetooth-overføringar og infraraude portar på Nokia-telefonar til dagens skybaserte tenester som Syncthing og Nextcloud, hev norske brukarar vist ei evne til å finna fram til – og ofte sjølve utvikla – smidige vegar der dei offisielle vegane stengjest. Program som KDE Connect, som let Linux- og Windows-maskinar samtala med Android-telefonar, er eit framifrå døme på korleis open kjeldekode fyller holi. Og for Apple-brukarar finst det alt no applikasjonar som brukar iCloud eller tredjepartsverktøy for å halda utklippstavla synkronisert.

Dette er meir enn berre tekniske detaljar. Det er ein spegel av ei nasjonal dugleik som gjeng langt attende i soga. Noreg er eit land der ein alltid hev lært seg å klara seg med det ein hev, og der trongen til å kopla saman det som ikkje er skapt for å verka i hop, hev drive fram både fysiske og digitale nyskapingar. Sjå berre på korleis televerket bygde ut linjer i dei mest avsides dalar, eller korleis elbilar vart vanlege lenge fyre resten av verdi fylgde etter. Den same åndi lever i dag i dei små, praktiske grep som ein norsk utviklar gjer når han lagar ei løysing for å kopiera tekst frå Windows til iPhone utan at Apple treng å blanda seg inn.

Slikt minner ein um at teknologi ikkje berre handlar um dei store selskipi og deira vegval. Det handlar um menneske som ikkje gjev seg. Kvar gong ei ny melding um ein manglande funksjon dukkar upp, fær ein i staden høyra um nye, lokale prosjekt som fyller tomromet. Det er som ein digital dugnad der kvar ein bidreg med sitt. Og nett som i ein tradisjonell dugnad er det samhaldet og skaparkrafti som sit att som den største vinningi.

Dessutan er det grunn til å tru at Apple fyrr eller seinare vil utvida funksjonen til fleire land. Den norske marknaden er liten, men ikkje usynleg. I mellomtidi kann ein gleda seg yver at me hev ei eigi, rik teknologisk målform å diskutera slike ting på. Ord som «utklippstavla» og «synkronisering» er ikkje berre lån frå engelsk; dei er ein del av eit levande fagspråk som veks fram i møte med nye behov. Det er endå ein grunn til å sjå ljost på framtidi – uansett kva Apple gjer.

Kjelde: VG

August 4, 2026
Er dette betre enn iPhone?

Over trehundre og femti tusen appar – eit tal som fær dei fleste til å tenkja på dei store, amerikanske plattformene. Men dette er ikkje frå Silicon Valley; det er frå Shenzhen, og det er bygd på eit operativsystem som ikkje inneheld ei einaste linje Android-kode. Når ein utviklar no hevdar at dette nye systemet er jamnare, snøggare og langt mindre hakkut enn iOS, er det ikkje berre ei teknisk melding – det er eit vitnemål um ein ingeniørbragd som kann endra heile tevlingi.

Den kinesiske teknologigiganten Huawei hev dei siste åri gjenge ein veg som få andre hev våga. Etter å ha vorte tvinga burt frå Google sine tenester, kunde selskapet ha valt den trygge leidi: å halda fram med eit skin av sjølvstende, men i røyndi byggja vidare på open kjeldekode frå Android. I staden tok dei det radikale steget og skapte HarmonyOS NEXT – seinare HarmonyOS 5 – med ein heilt eigen kjerne, kalla HongMeng, som vart lansert allereie i 2022. No er resultatet her: eit system som ikkje berre er frigjort frå fortidi, men som i fylgje røynsler frå utviklaren Daniel Kuntz gjev ei betre brukaruppleving enn sjølvaste iOS på iPhone.

Det er ikkje småtteri. Apple hev i mange år vore sjølve symbolet på den flytande og elegante rørsleopplevingi, der peikefingeren glid som på silke yver skjermen. Når ein konkurrent då klarer å yvergå dette, tyder det at dei gamle sanningane vert utfordra. Framgangen kjem ikkje frå eit lite motorvern på eit eksisterande system, men frå ein komplett, sjølvbygd arkitektur. Huawei hev teke kontroll yver kvar einaste komponent – frå den lågaste programvaren i kjerna til den øvste teikningi av ikon – og det syner seg i ytingi.

For den jamne teknologientusiasten er dette ei gledeleg utvikling. Sund konkurranse, der fleire store aktørar kappast um å laga det beste, er den sikraste motoren for innovasjon. Når Apple veit at det finst eit alternativ som ikkje berre heng med, men på einskilde punkt dreg ifrå, vil det spora dei til endå større framsteg. Det er nett slik framtidi vert skapt – ikkje ved at ein aktør sit åleine på trona, men ved at nye krefter melder seg med kraftfulle svar.

Sjølvsagt er ikkje vegen fram heilt utan utmaningar. Enn so lenge er HarmonyOS i stor grad eit kinesisk fenomen, med dei 350 000 appar i si eigi forretning, men utan den globale gjennomslagskrafti som iOS og Android hev. Likevel er grunnmuren lagd. Når eit operativsystem frå fyrste stund er bygd for å binda saman telefonar, nettbrett, datamaskiner og klokkor i eit einaste sømlaust nettverk, peikar det fram mot ei verd der det ikkje lenger er skilje millom dei ulike dingsane – berre ei levande, flytande røynsle.

Soga um personlege datamaskiner og smarttelefonar er full av slike vendepunkt, der ein underdog med eit klårt teknologisk mål hev rista lausvyrket i bransjen. At eit kinesisk selskap no viser at dei kann byggja noko som er både vakrare og meir responsivt enn det meiste av det me hev set frå Vesten, er ikkje trugsmål – det er ei gåve til heile kloten. Det set ein ny standard, og den standarden vil alle måtta strekkja seg etter.

Kjelde: ITavisen

August 2, 2026
Apple knuste 5 200 milliardar kronor – passerte historisk milepåle.

Fem tusen milliardar dollar – eit tal so veldugt at det er vandt å fatta. No hev Apple-selskapet, som aller fyrste børsnoterte verksemd i verdi, streifa denne grensa, om enn berre for ein stutt time på børsen i New York.

Milepålen kom på ein vanleg tysdag, då aksjen steg til 342,89 dollar og lyfte den samla børsverdien yver den historiske toppen. Dermed er Apple på nytt det høgst verdsette selskapet, framum Nvidia, og vinningane so langt i år er på heile 24 prosent. Men slike tal fortel ikkje heile soga. Dei peikar utyver reknearket og inn i eit langt og spanande samspel millom menneskjeleg skapartrong og daglegdagse gjeremål.

Soga um Apple tok til so smått i 1980, då selskapet vart børsnotert med ein verdi på 1,8 milliardar dollar. Fire tiår seinare er biletet eit heilt anna: i 2018 passerte dei 1000 milliardar, i 2020 2000 milliardar, og i 2022 3000 milliardar. No er talet dobla frå den gongen. Det er ein vokster som minner um at teknologien ikkje stend stille, og at nyvinningar kann slå rot i eit vanleg heim, ja, i lomma på folk flest.

Mange vil undrast kva som eigentleg hev drive aksjen uppover dei siste månadene. Det er ikkje berre voner um kunstig intelligens, men òg eit solid sal av iPhone, eit nytt leasing-program i lag med den svenske betalingstenesta Klarna, og ei prisjustering på fleire produkt – men ikkje på sjølve telefonen. Dette siste er eit lite men talande poeng: medan anna utstyr hev vorte noko dyrare, er inngangsporten til det digitale livet halden stabil, og soleis held ein døri open for mange fleire. Det er klokskap som ikkje berre gagnar aksjonærar, men òg den vanlege brukaren.

For alle som set pris på nynorsk i kvardagen, er det verd å merka seg at Apple utanum børsuro og kvartalsrapportar hev synt språket vårt vørdnad. Både på iPhone, iPad og Mac hev ein i årevis kunna velja nynorsk som systemspråk, slik at knappar, meldingar og rettelister talar til brukaren på eit mål som kjennest heimleg. Det er ikkje småtteri for eit språk som ynskjer å leva med i den digitale tidsalderen.

Denne historiske verditoppen er difor meir enn eit tal på ei børsskjerm. Han er eit vitnemål um at langhug og hugnadsarbeid kann bera frukt langt utyver dei einskilde produkta – at det store og det nære kann ganga hand i hand. Med røter i ein garasje i California hev Apple vorte ein fylgjesvein for millionar av menneske, og samstundes er selskapet ei påminning um at teknologisk framsteg ikkje treng gløyma det små og kulturelt verdfulle. Morgondagen vil syna kvar aksjen endar, men den djupare soga er alt skrivi inn i dei liva som vert rikare, kvardag for kvardag.

Kjelde: ITavisen

July 28, 2026

Fylg oss: YouTube Telegram

Meld deg inn i Vestlandske Mållag

Andre prosjekt: Fjordgefluster.no Nordisches.se Maalmannen.no